نيستى ؟ گفت : زيرا آن‌چه گذشته با اندوه بازنمىگردد و آن‌چه در پيش است با شادى و سرور ماندگار نمىشود . . . من هرگز نمىگويم كاش چنين نمىشد و كاش چنين مىشد . » « 1 » ( و ما يمنع أحدكم أن يستقبل أخاه بما يخاف من عيبه إلّا مخافة أن يستقبله بمثله ) آرى ! اين عادت ما است كه عيبهاى ديگران را نمىگوييم ، چرا كه مىترسيم آنان نيز عيبهاى ما را بگويند ؛ چون عيبهاى آنان و بلكه بيشتر در ما نيز هست . گاه نيز بدتر از اين نه فقط عيب آنان را نمىگوييم ، بلكه بر وجود چنين عيبهايى در رويشان آنان را مىستاييم و پشت سرشان بدگويىشان مىكنيم . ( قد تصافيتم على رفض الآجل و حبّ العاجل ) اين بند و نيز بند گذشته شرح و توضيح آيات چندى از قرآن است : « اينان دنياى زودگذر را دوست دارند و روزى گرانبار را به غفلت پشت سر مىافكنند . » « 2 » و نيز « و ميراث ضعيفان را چپاولگرانه مىخوريد و مال را دوست داريد دوست‌داشتنى بسيار . » « 3 » پيش از اين بارها گذشت كه قرآن و سنت ، دوست داشتن مال و ثروت را بد نمىدانند ؛ به شرطى كه از راه حلال به‌دست آمده و در راه حلال مصرف شوند . مال نكوهيده ، آن است كه حدود دين و وجدان را مراعات نكند و امام عليه السّلام در اين بند ، به آن اشاره مىكند : ( و صار دين أحدكم لعقة على لسانه ) دين شما به شعارهايى پوچ بر زبانتان بدل شده است . اذانى بر مأذنه‌ها و تلاوت قرآنى در راديو و تلويزيون و

--> ( 1 ) . تفسير قرطبى : 17 / 258 . ( 2 ) . إِنَّ هؤُلاءِ يُحِبُّونَ الْعاجِلَةَ وَ يَذَرُونَ وَراءَهُمْ يَوْماً ثَقِيلًا انسان / 76 : 27 . ( 3 ) . « و تأكلون التّراث أكلا لمّا * و تحبّون المال حبّا جمّا » فجر / 89 : 19 - 20 .